Yıl sonu devri, muhasebe ekiplerinin yılda bir kez yaptığı ve bu yüzden adımlarının çoğu zaman hatırlanmadığı bir işlemdir. Oysa devirde yapılan bir hata, yeni yılın açılış bakiyelerini, stok maliyetlerini ve cari hesapları baştan etkiler. Bu yazı, Logo Tiger 3 ve Logo Edge T-Series’te yıl sonu devrinin nasıl planlanacağını, devirden önce nelerin tamamlanması gerektiğini ve devir sırasında hangi seçeneklerin belirleyici olduğunu Logo’nun resmi dokümanlarına dayanarak ele alıyor.
Yıl sonu devri nedir?
Logo’nun tanımıyla devir; mali yıl sonunda muhasebe açısından bütün hesapların kapatılması ve resmi belgeler hazırlandıktan sonra, muhasebe ve ticari sistem işlemlerinin etkilerinin yeni mali döneme açılış işlemleri olarak kaydedilmesidir. Başka bir deyişle eski yılın kapanış bakiyeleri, yeni yılın açılış bakiyelerine dönüşür: kapanış fişinin tam tersi ve eşit tutarda bakiye veren hareketler, yeni dönemin açılış fişini oluşturur.
Dönem devri mi, firma devri mi?
Logo’da devir iki yöntemle yapılabilir:
- Dönem devri: Aynı firmaya yeni bir dönem eklenir ve devir bu döneme yapılır; firmanın kopyalanması gerekmez. Devir programında kaynak ve hedef firma numarası olarak aynı numara girildiğinde program, devrin aynı firmada yapılacağını bildirir.
- Firma devri: Önce firma kopyalanır, ardından devir yeni firmaya yapılır.
Firmanın mali döneme bağımlı ya da bağımsız çalışması da devrin kapsamını belirler. Döneme bağımlı çalışan firmalarda ön muhasebe ve muhasebe birlikte devredilir. Döneme bağımsız çalışan firmalarda ise yalnızca muhasebe devri yapılır ve kapanış ile açılış fişleri aynı dönem içinde oluşur.
Devirden önce yapılması gerekenler
Devrin sorunsuz tamamlanması, büyük ölçüde devirden önceki hazırlığa bağlıdır:
- Kullanıcılar sistemden çıkarılır. Devir sırasında firmada hiçbir kullanıcının çalışmıyor olması gerekir.
- Yedek alınır. Bütün verilerin yedeği alınmalı ve veri dosyalarının sağlıklı olduğu doğrulanmalıdır. Devirde bir sorun çıktığında dönülecek tek güvenli nokta bu yedektir.
- Yeni dönem açılır. Yeni dönemin tanımlanmış ve dönem dosyalarının oluşturulmuş olması gerekir.
- Maliyetlendirme tamamlanır. Önceki yılın malzeme maliyetlendirmesi bitirilmeli; dönem kapama yapılması devri hızlandırır.
- Açık işler kapatılır. Dağıtım emirleri “Kapandı” durumuna getirilmeli, faturalanmamış irsaliyeler gözden geçirilmelidir.
- Kur farkları hesaplanır. Cari hesaplar ödeme ve tahsilat üzerinden devredilecekse, önce kur farkı hesaplanmalı ve borç kapama yapılmalıdır.
Logo’nun devir programındaki “Kontroller (Devir Öncesi)” seçeneği, açık dağıtım emirlerini ve faturalanmamış irsaliyeleri denetler; sorunlu satırlar kontrol sonucunda kırmızıyla işaretlenir. Bu kontrolün devirden önce çalıştırılması, sorunların devir sırasında değil, devirden önce çözülmesini sağlar.
Yeni dönemin açılması
Yeni dönem, Sistem İşletmeni’nde Firmalar altındaki Dönemler bölümünden “Ekle” ile tanımlanır; dönem numarası ile başlangıç ve bitiş tarihleri girilir. Eski mali yılın bitiş tarihi, aynı zamanda kapanış fişinin tarihidir.
Devredilecek bölümler
Devir programında malzeme, sipariş, talep ile MPS ve MRP, cari hesap, kasa, banka, çek/senet ve muhasebe bölümleri ayrı ayrı seçilebilir. Kasa, banka, cari hesap ve çek/senetten oluşan finans grubu ise tek tek devredilemez; bu bölümler birlikte seçilmelidir.
Malzeme devri. İki seçenek vardır. “Maliyetler Hesaplanacak” seçeneğinde devir ambar maliyet grubu bazında yapılır ve öncesinde maliyetlendirmenin çalıştırılmış olması gerekir; bu seçenekte eksi stoğa düşmüş malzemeler devredilmez. “Sadece Miktarlar Devredilecek” seçeneğinde birim fiyat devredilmez, eksi miktarlar eksi olarak devredilir. Stoğu sıfır olan malzemeler her iki seçenekte de devredilmez. Eksi stokların devirden önce düzeltilmesi, yeni yılın stok ve maliyet raporlarının temiz başlamasını sağlar.
Cari hesap devri. Cari hesaplar son bakiye üzerinden ya da ödeme ve tahsilat üzerinden devredilebilir. Ödeme ve tahsilat üzerinden yapılan devirde vadeler yeni döneme taşındığı için, borç kapama işleminin devirden önce yapılmış olması gerekir.
Kasa, banka ve çek/senet devri. Kasa bakiyeleri açılış işlemleriyle devredilir. Çek ve senet bordroları olduğu gibi devredilmez; portföydeki çek ve senetler devir çek/senetleri olarak yeni döneme taşınır, tahsil edilmiş ya da portföyden iade edilmiş olanlar devredilmez.
Muhasebe devri. Muhasebe devri hareketler ya da toplamlar üzerinden, işyeri bazında, kartın döviz türüne göre ya da genel olarak yapılabilir. “Muhasebe Kapanış Fişi” parametresi, eski dönemde kapanış fişinin oluşturulup oluşturulmayacağını belirler.
e-Defter kullanan firmalar için
e-Defter’de yevmiye madde numarası dönem başında 1’den başlar ve dönem boyunca kesintisiz devam eder. Logo’da yevmiye numarası “Yevmiye Madde Numaralama” işlemiyle fişlere kaydedilir ve numara verildikten sonra onaylanan kayıtlara yeniden numara verilemez; bu nedenle eski dönemdeki düzeltmelerin numaralamadan önce tamamlanması önemlidir. e-Defter’i şube bazında değil firma bazında kullanan ve birden fazla işyerinde hareketi olan firmalarda muhasebe devri için Logo’nun önerdiği seçenek “Hareketler Üzerinden (Genel)“dir; devredilecek işyerlerinin tamamı işaretlendiğinde devir tek işyeri altında yapılır. e-Defter’de sık karşılaşılan hatalar için e-Defter hataları yazımıza bakabilirsiniz.
Devirden sonra eski dönemde değişiklik yapılırsa
Devirden sonra eski döneme fiş girilmesi ya da eski dönemdeki bir kaydın düzeltilmesi sık karşılaşılan bir durumdur. Logo’nun dokümanına göre bu durumda mevcut devir fişleri silinerek devir yeniden yapılır ve devir fişleri güncel bakiyelere göre oluşur. Yeni dönemde ise kart silinmemelidir; yeni dönemde silinen bir kart, geçmiş dönem verilerinin bozulmasına yol açabilir. Üretim emirleri dönemden bağımsız tutulduğu için yeni dönemde de aynen görünür; üretim emrine bağlı, yeni dönem tarihli ve “planda” durumundaki fişler yeni döneme taşınır.
DİA’da dönem devri
DİA’da yeni dönem, firma kartının dönem bilgilerinden ya da dönem devri ekranındaki yeni dönem ekleme seçeneğinden tanımlanır; devir eski dönemde başlatılır. Stok devrinde eksi stok için devir fişi oluşmaz; irsaliyeler de devredilecekse malzeme miktarları için irsaliye hariç seçeneği kullanılır. Cari devrinde bakiye hesaplama yöntemi ve vade hesaplama yöntemi ayrıca seçilir. DİA’nın dokümanına göre devir işlemi geri alınamaz; önceki devir fişleri silinerek devir yeniden yapılır. Devirden sonra eski döneme girilen kayıtlar yeni dönemi kendiliğinden etkilemediği için, bu durumda ya devir yenilenmeli ya da düzeltme yeni dönemde yapılmalıdır. Muhasebe modülü hakkında ayrıntılar DİA muhasebe ve finans sayfamızda.
Devir öncesi hazırlık için
Devir işlemlerini yeni yılın ilk iş günlerinin yoğunluğuna bırakmak yerine, kontrollerin aralık ayında tamamlanması ve devir takviminin muhasebe ekibiyle önceden belirlenmesi önerilir. Devir sırasında programda bir hatayla karşılaşırsanız ya da devir öncesi kontrolleri birlikte planlamak isterseniz, Peracom Yazılım destek ekibine 0212 243 10 80 numaralı telefondan ya da destek sayfamızdaki talep formundan ulaşabilirsiniz. Logo Edge T-Series hakkında ayrıntılar ürün sayfamızda.
Bu yazıdaki adımlar Logo’nun Tiger 3 ve Logo Edge T-Series dokümanlarına ve DİA’nın resmi eğitim dokümanlarına dayanır (Eylül 2026). Ürün sürümüne göre ekran ve menü adları farklılık gösterebilir; devirden önce mutlaka yedek almanızı öneririz.